Girişimcilik deyince aklımıza daima bir şirket kurmak ve kendi paranı kazanmak hatta çok güçlü olmak geliyor lakin aslında söz manası ile Girişimciliğin bir tarifi da bir işi yapmak, bir işe girişmek. Yani aslında bugün bu satırları size yazarken ve toplumsal girişimcilik konusunda fark yaratmak isterken ben de bir girişimciyim aslında. 🙂
Son devirlerde ülkemizde girişimciliğin ehemmiyeti daha çok vurgulanıyor, Startup dediğimiz yeni teknolojik teşebbüslerin desteklenmesine ehemmiyet veriliyor, çocuklara ve gençlere daha çok girişimcilik anlatmalıyız diyoruz ancak sosyal girişimcilik kavramını da atlamamak gerekiyor.
Çocuklara inovasyon ve girişimcilik atölyelerinde toplumsal girişimciliği anlatırken verdiğim örneklerden biri de Kenton Lee’nin Kenya’da kimsesizler yurdunda istekli olarak çalışırken, çocuklara yardım gayeli gerçekleştirdiği “Büyüyebilen Ayakkabı” Projesi. Kenton Lee, istekli olarak çalıştığı yerde çocukların ayakkabısız olduklarını ya da ayaklarındaki küçülmüş ayakkabılar ile gezdiklerini fark ediyor. Yalnızca bu yüzden çocukların pek çok enfeksiyon hastalığına yakalandıklarını ve okula gidemediklerini de fark ediyor. Neler yapabilirim? diye düşünerek büyüyebilen bir ayakkabı tasarlıyor. Kendi icadı olan bu ayakkabıyı çocuklar hem 5 yaşında hem de 10 yaşında da giyebiliyor. Kar gayesi gütmeden gerçekleştirilen bu toplumsal girişimcilik projesi ile gereksinimi olan çok sayıda çocuğun ayakkabıya kavuşmasına takviye veriliyor. Kenton Lee, arkadaşlarıyla bir arada 2006 yılında bir şirket kuruyor ve dünya çapında fakir insanlara yardım ediyor.
Ülkemize baktığımızda en hoş toplumsal girişimcilik örneklerinden biri de, Darüşşafaka… 1872’de Darüşşafaka’nın kurulmasına öncülük eden Yusuf Ziya Bey de bir toplumsal teşebbüsçüydü.
Sosyal girişimcilik neden önemli, zira girişimcilikte temel olan bir husus da topluma yarar sağlayan, çevreyi koruyan, insanlığa hizmet götüren kar maksatlı teşebbüslerin de öbür para kazandıran teknolojik ve ticari teşebbüsler kadar değerli olduğu. Yaşanabilir bir dünya için, kıt kaynakların daha verimli kullanılması için, eşit insan hakları için bu teşebbüslerin kıymeti büyük. Yeni kuşağın de bu mevzuda daha çok bilinçlendirilmesi gerekiyor.
Peki, çocuklarımıza ve gençlerimize toplumsal girişimciliği öğretmek, gelecekte bu bahiste değerli teşebbüslere imza atabilmelerine takviye olmak için neler yapmalıyız?
Bunun için 6 temel çalışmayı gerçekleştirmek gerektiğine inanıyorum..
1) En kıymetlisi girişimcilik kavramını çocuklarımıza ve gençlerimize okullarda çok net olarak anlatmalı ve girişimcilik çeşitlerini örneklerle destekleyerek göstermeliyiz. Ayrıyeten girişimcilik kavramı yalnızca üniversitelerde anlatılan bir husus olmamalı ve ilköğretimden itibaren başlanmalıdır.
2) Çocukların ve gençlerin toplumsal girişimcilik projeleri üretmelerine imkan sağlamalıyız. Eğitmenler ve öğrenciler birlikte atölye çalışmaları ve proje çalışmaları gerçekleştirebilirler, toplumsal girişimcilik örneklerini hayata geçirebilirler. Buradaki temel çalışmalar, temel toplumsal problemlerin, gereksinimlerin belirlenmesi ve bunlara uygun inovatif tahlil tekliflerinin geliştirilmesi, tasarım çalışmaları, gaye kitleye ulaşma, topluma duyurma, tanıtım çalışmaları ve projenin yürütülmesi çalışmalarıdır.
3) Sosyal girişimcilik çalışmalarında idare, liderlik, proje idaresi, fon idaresi üzere kavramlar değerlidir. Bu kavramlar da temel olarak kesinlikle anlatılmalıdır.
4) Gençlerin, çocukların toplumsal platformlara, toplumsal sorumluluk projelerine daha çok iştirakleri sağlanmalıdır.
5) Anne ve babalar olarak çocuklarımızla birlikte toplumsal girişimcilik projeleri üretebiliriz. Bunun birinci basamakta çok büyük projeler olması da gerekmez. Geçenlerde kızım, “Anne kendi atık kutularımızı yapalım, atıkları ilgili kurumlara kendimiz iletelim” demişti. Bizim bu türlü bir çalışmayı gerçekleştirmemiz bile toplumsal girişimcilik örneğidir.
6) Toplumsal girişimcilik konusunda makul toplumsal ve çevresel meselelerin alınarak yeni ve inovatif fikirleri üreteceğiniz beyin fırtınaları yapabilir, bir fikir havuzu oluşturabilirsiniz. Bu fikirlerinizi ilgili sivil toplum örgütleri ile paylaşıp fikirsel istikametten onlara takviye verebilirsiniz.