Sevgili Genç Teşebbüsçü Arkadaşım;
Eğer içinde bir şeyler üretme, yeni bir fikri hayata geçirme ve teşebbüsçü olma kıpırtıları varsa seni öncelikle takdir ediyorum. Bu duygunu ve isteğini hiç kaybetme. Lakin, girişimcilik yolunda birtakım konulara da dikkat etmen gerekiyor, aşağıdaki tekliflerim de senin için…
İş fikrini bulman için çok uygun bir gözlemci olman gerekiyor. Çevreni, aileni müşahedeyle. Hangi sorunlara şahit oluyorsun? Senin de yaşadığın sorunlar neler? Bunlardan hangisine tahlil getirebilirsin? Müşahede yapmak, dataya ulaşmak için en yeterli araçtır. Müşahede yaparken karşındaki beşerlerle empati kur, onların muhtaçlıklarını anlamaya çalış. Onlarla bağlantıda ol ve yaşadıkları badireleri dinlemek için uğraş göster. Unutma, yeterli bir teşebbüsçü çok düzgün müşahede yapar.
Elde ettiğin datalarla, “Ben bunu nasıl çözebilirim? Ben olsam ne yapardım?” sorularını sor kendine. Farklı açılardan düşün, bildiğin bilgilerin çok ötesinde farklı hususlardan ilham al. Düşünceni zenginleştir. Fikir üretirken yenilikçi düşünme teknikleri kullanabilirsin. Ben sana birinci olarak tersten düşünme tekniğini öneririm. Örneğin, en kolay bir teşebbüsçü fikri ile, pazarda müşterilere soğuk su satmak istiyorsun; birinci olarak şu soruyu sor kendine; Müşterilerin benden soğuk su almaması için ne yapmam gerekiyor? Bulduğun yanıtları yaz ve sonra bunları tekrar aksine çevir. Pek çok fikir bulmuş olacaksın.
Takım olmak çok önemli. Bir iş fikrin varsa, bunu birlikte gerçekleştirebileceğin dinamik bir takım kur. Gruba farklı yetkinliklere sahip olan arkadaşlarını dahil etmeyi unutma. Grup içinde herkesin birbirini hürmetle dinlemesine, çatışma olmadan farklı fikirlerin bir ortaya gelmesine dikkat et. İletişiminiz kuvvetli ve şefkatli olsun.
Bulduğunuz tahlilin, iş fikrinin sizi mutlu etmesi değerli değil. Kıymetli olan müşterilerin gereksinimini karşılıyor olması. Bunun için de pazar araştırmanı yapmayı unutma. Eserin, hizmetin şahane olsa da müşteri tercih etmiyorsa kıymeti sıfırdır. Temel olan müşterinin isteği ve gereksinimidir.
İş fikrinin yeni olup olmadığını ve hatta patent alıp alamayacağını öğrenmende yarar var. Bunun için patent taraması yapmanı öneririm. Öncelikle kimi fiyatsız araçlardan bunu kendin de yapabilirsin. Daha sonraki etaplarda gerekli olduğunda profesyonel dayanak de alabilirsin. Hatta bir sorunun tahlili için fikir bulmaya çalışırken de patent taraması yapmanı öneririm. Patent havuzu en pahalı fikirlerin saklandığı bir alandır.
İş fikrinin yeni bir fikir olması kâfi değil, inovatif yani paha yaratan bir yenilik içermesi gerekiyor. Fizibilitesini kesinlikle yap. Örneğin bir eser tasarladıysan; “Kullanılabilir bir eser mü? Üretilebilir bir eser mü? Ekonomik kıymeti var mı? yani satılabilir ve para kazandırabilir bir eser mü?” Tüm bunları değerlendir.
Girişimcilikte para kazanmak elbette değerli fakat başka bir konu da insanlara kazandırdığın bedel. Toplum için, etraf, dünya için nasıl bir kıymet yaratıyorsun? Bir vizyonun kesinlikle olsun.
Girişimin için gereken kaynakların ne olduğunu kesinlikle en başından belirle. Neye gereksinimin var? Hangi gereçler, araçlar gerekli? İnsan kaynağına gereksinimin var mı? Yazılım gerekiyor mu?… Ve bu kaynakları nasıl temin edeceksin? Bir otomobilde yakıt yoksa o otomobil çalışmaz. Kaynakların da senin yakıtındır.
Müşterilerinin kimler olduğunu uygun belirle. Odak müşteri kümesini netleştir ve bu kitleye ulaşmak için yol haritanı belirle. Örneğin çocuklara yönelik bir iş fikrin varsa, “Hangi yaş aralığı için çocuklar? Kızlar için mi erkekler için mi?” üzere soruları sor. Amaç kitlen muhakkak olursa onlara ulaşacağın tesirli kanalları da belirleme talihin yüksek olur.
Bir mentorunuz kesinlikle olsun. Ailenizden biri olabilir, öğretmeninizden ya da bilgisine güvendiğiniz öbür bir tanıdığınızdan takviye alabilirsiniz. Bu süreçte size rehberlik edecek, yol arkadaşlığı yapacak birinden öğrenecek çok şey var.
Fikir katillerinden uzak dur. Diğerlerinin seni eleştirmesi, “vazgeç, bununla uğraşma”, “derslerin daha değerli, imtihanlar daha önemli” telaffuzları hevesini kırabilir. Sistem içinde öteki sorumluluklarını da yerine getirerek ve ailenle hakikat bir bağlantı kurarak girişimciliğini de hayata geçirebilirsin. Projene, fikrine güveniyorsan sahip çık.
Başarısızlık her daim olacaktır. Ben de başarısız oldum, hem de kaç defa. Ama unutma ki bunlar seni muvaffakiyete götüren adımlar. Her başarısızlığını bir ders olarak gör ve “Ne öğrendim ben bundan?” sorusunu sor kendine. Sonra öğrendiğini cebine koy ve öğrendiklerini kullanarak yola devam et.
Startupları incele, araştır, onlarla network kur. Hatta okul dışındaki vakitlerde startuplarda staj yapabilme imkanlarını araştır. Buralardaki tecrübenin sana çok kazandıracaktır.
Girişimcilikte tesirli irtibat çok kıymetlidir. Çevrende sana takviye olabilecek, kaynak sağlayabilecek bilgili insanları bul ve onlarla tanış. İrtibatta ol.
Sunum becerini kesinlikle geliştir. Bir teşebbüsçü, iş fikrini tesirli bir biçimde karşı tarafa anlatabilmelidir. Bir yatırımcıyı, bir müşteriyi ikna edebilmelisin. İş fikrini yeri geldiğinde iki cümle halinde anlatabilmelisin. Kolay olarak anlatamadığın bir şeyi sen de anlayamamışsın demektir.
Ve son olarak, kendini geliştirmeye daima devam et. Çokça oku, araştır ve merak et. Birden fazla alanla ilgilenebilirsin. Tutkunu keşfet ve o tutkuna dört elle sarıl.